Beste Lezer,

Mij wordt wel eens gevraagd hoe je notaris wordt maar vooral hoe lang je kandidaat-notaris blijft. Graag ga ik daar op in.

Na je eindexamen ga je naar de universiteit. Daar wordt je opgeleid tot jurist en studeer je rechten. Er is een basispakket van notariële vakken waarin je examens moet afleggen, zoals in erfrecht, huwelijksvermogensrecht en sommige belastingen.

Heb je 4 jaar de examens in de juiste vakken gehaald, studeer je af en kun je als kandidaat-notaris aan de slag bij een notaris. Dan ben je er nog niet. Naast je werk moet je dan namelijk de zogeheten Beroepsopleiding volgen. Deze duurt 3 jaar en daarin wordt je geleerd om de theorie van de universiteit praktisch toe te passen. Ook moet je nog 2 keer een examen afleggen over alle stof die je op een notariskantoor moet beheersen.

Pas als je dit allemaal met goed gevolg door lopen hebt, mag je af en toe de notaris voor wie je werkt vervangen. Dit heet de (lichte) waarneming. Dat wil zeggen dat je de akten mag passeren in de plaats van de notaris als die op vakantie is, een studiedag heeft of korte tijd ziek is.

Is het laatste examen van de beroepsopleiding langer dan 3 jaar geleden afgelegd, dan krijg je te maken met de zogeheten Permanente Educatie. Ieder jaar moet je 20 punten halen door cursussen te volgen. Dat betekent gemiddeld een keer per maand de boeken in en verplicht aanwezig zijn. 

Pas als je 6 jaar werkt als kandidaat-notaris kun je benoemd worden tot notaris dan wel mag je een zogeheten zware waarneming doen. Dat laatste betekent dat je een heel notariskantoor mag runnen als de notaris zelf erg lang ziek is of met pensioen gaat en er nog geen opvolger is benoemd.

Heb je dit hele traject doorlopen, dan kun je de Koningin vragen om als notaris te worden benoemd. Er wordt dan gekeken of je je al die tijd netjes gedragen hebt, anders krijg je geen Verklaring van Goed Gedrag. Ook moet je in een businessplan duidelijk maken dat jouw notariskantoor, ondanks alle investeringen, binnen maximaal 3 jaar voldoende winst gaat maken. Er is een commissie van deskundigen die dit beoordeelt en die is erg kritisch.

Eigenlijk kun je dus je hele werkzame leven kandidaat-notaris zijn, want je kiest er zelf voor of je de Koningin vraagt of je notaris mag worden.